نویسنده: دکتر اسماعیل نوری

داروی آرتروز

داروی آرتروز به کاهش درد، التهاب و خشکی مفاصل کمک می‌کند. انواع مختلفی از داروهای آرتروز برای کنترل علائم، کاهش درد و بهبود عملکرد مفاصل وجود دارند. آرتروز تخریب غضروف مفصلی و خود مفصل هست که به تغییر و آسیب اطراف مفصل و استخوان ها هم منجر می شود. به آرتروز ساییدگی مفصل هم گفته می شود. استئوآرتریت یک بیماری دژنراتیو مفصلی است که با گذشت زمان بدتر می شود و اغلب منجر به درد مزمن می شود.

آرتروز شایع ترین شکل آرتریت است که بسیاری از بافت های مفصل را تحت تاثیر قرار می دهد. استئوآرتریت می تواند هر مفصلی را درگیر کند، اما اغلب دست ها، زانو ها، لگن، گردن و کمر را درگیر می کند. استئوآرتریت و آرتروز کلمات معادل و مترادف هم هستند. کلمه دژنراتیو به معنی فرسایش و تخریب هست.

داروی آرتروز یا به اصطلاح قرص آرتروز شامل انواع مختلفی از قرص‌ها و کپسول‌ها است که برای کاهش التهاب و تسکین درد مفاصل استفاده می‌شوند. این داروها معمولاً با هدف بهبود کیفیت زندگی بیماران و کاهش محدودیت‌های حرکتی تجویز می‌شوند. بسته به شدت بیماری و علائم، ممکن است پزشک داروهای ضد التهاب، مسکن یا حتی مکمل‌های مفصلی را توصیه کند. استفاده منظم و دقیق از این داروها می‌تواند روند پیشرفت آرتروز را کنترل کرده و درد را به حداقل برساند.

انتخاب نوع دارو به عواملی مانند شدت و مدت درد، نوع آرتروز و شرایط عمومی بیمار بستگی دارد. در این مقاله، به بررسی رایج‌ترین داروهای مورد استفاده در درمان آرتروز و نقش آن‌ها در تسکین علائم می‌پردازیم.

آیا قرص آرتروز باعث درمان بیماری می‌شود؟

خیر. بیشتر داروهای آرتروز باعث درمان قطعی بیماری یا بازسازی غضروف آسیب‌دیده نمی‌شوند. این داروها عمدتاً برای کاهش درد، کنترل التهاب، کاهش خشکی مفصل و بهبود توانایی انجام فعالیت‌های روزمره استفاده می‌شوند.

بهترین نتیجه معمولاً زمانی به دست می‌آید که درمان دارویی همراه با روش‌هایی مانند ورزش درمانی، کاهش وزن در صورت اضافه وزن، اصلاح فعالیت‌های روزمره و تقویت عضلات اطراف مفصل انجام شود

انواع دارو های آرتروز

ارتوپدیدرمان دارویی آرتروز با هدف کاهش درد، کنترل التهاب (در صورت وجود)، بهبود عملکرد مفصل و حفظ کیفیت زندگی انجام می‌شود. انتخاب داروی مناسب به شدت علائم، مفصل درگیر، سن، بیماری‌های زمینه‌ای و شرایط هر بیمار بستگی دارد. بسیاری از داروها تنها علائم را کنترل می‌کنند و قادر به درمان یا بازسازی غضروف آسیب‌دیده نیستند؛ بنابراین مصرف آن‌ها باید تحت نظر پزشک انجام شود.

انواع دارو های مورد استفاده در درمان آرتروز

  • استامینوفن: برای دردهای خفیف تا متوسط، به‌ویژه زمانی که التهاب قابل‌توجهی وجود ندارد.
  • داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs): مانند ایبوپروفن، ناپروکسن، دیکلوفناک، سلکوکسیب و ملوکسیکام که در کاهش درد و التهاب مؤثر هستند.
  • داروهای ضدالتهاب موضعی: ژل، کرم یا پمادهای حاوی دیکلوفناک و سایر NSAIDها که به‌ویژه برای آرتروز زانو و دست کاربرد دارند و عوارض گوارشی کمتری ایجاد می‌کنند.
  • کپسایسین موضعی: کرم یا ژل حاوی کپسایسین که با کاهش انتقال پیام درد، به تسکین علائم برخی بیماران کمک می‌کند.
  • تزریق کورتیکواستروئید داخل مفصل: برای کاهش التهاب و درد شدید در دوره‌های تشدید علائم، با اثر موقتی.
  • تزریق اسید هیالورونیک:  یا ژل زانو در برخی بیماران مبتلا به آرتروز زانو برای بهبود روان‌سازی مفصل و کاهش درد، هرچند اثربخشی آن در همه افراد یکسان نیست.
  • دولوکستین: دارویی که در برخی بیماران مبتلا به درد مزمن ناشی از آرتروز، به‌ویژه زمانی که سایر درمان‌ها کافی نباشند، تجویز می‌شود.
  • داروهای مخدر (اپیوئیدی): فقط در شرایط خاص و برای مدت کوتاه، زمانی که سایر روش‌های درمانی مؤثر نبوده یا امکان استفاده از آن‌ها وجود نداشته باشد.

هیچ دارویی تاکنون ثابت نکرده است که بتواند آرتروز را درمان یا غضروف تخریب‌شده را بازسازی کند. مؤثرترین درمان معمولاً ترکیبی از دارو، کاهش وزن (در صورت اضافه وزن)، ورزش درمانی، اصلاح سبک زندگی و در موارد پیشرفته، روش‌های مداخله‌ای یا جراحی است.

مسکن ها (تسکین دهنده های درد)

داروی آرتروز

مسکن‌ ها از رایج‌ترین داروهای مورد استفاده در آرتروز هستند و با کاهش درد، به انجام بهتر فعالیت‌های روزمره کمک می‌کنند. این داروها برخلاف داروهای ضدالتهاب، التهاب مفصل را درمان نمی‌کنند و بیشتر برای کنترل دردهای خفیف تا متوسط تجویز می‌شوند. مسکن‌ها به دو شکل خوراکی و موضعی در دسترس هستند.

رایج‌ترین مسکن مورد استفاده در آرتروز عبارت‌اند از:

  • استامینوفن (Acetaminophen): پرمصرف‌ترین مسکن برای دردهای خفیف تا متوسط آرتروز است و بدون نسخه نیز در دسترس است. این دارو التهاب را کاهش نمی‌دهد، اما می‌تواند درد را تا حدی تسکین دهد

مصرف استامینوفن باید مطابق دوز توصیه‌شده باشد. مصرف بیش از حد یا طولانی‌مدت آن، به‌ویژه در افراد مبتلا به بیماری‌های کبدی یا مصرف‌کنندگان الکل، می‌تواند باعث آسیب شدید کبدی و حتی نارسایی کبد شود. بنابراین از افزایش خودسرانه دوز یا مصرف همزمان چند داروی حاوی استامینوفن خودداری کنید.

  • دولوکستین (Duloxetine): در برخی بیماران مبتلا به درد مزمن ناشی از آرتروز، به‌ویژه زمانی که درد طولانی‌مدت باشد یا با سایر روش‌های درمانی به‌خوبی کنترل نشود، ممکن است توسط پزشک تجویز شود.

دولوکستین یک مسکن معمولی نیست، از گروه مهارکننده‌های بازجذب سروتونین و نورآدرنالین (SNRI) است، اما در برخی بیماران برای درمان درد مزمن آرتروز نیز تجویز می‌شود. این دارو با تأثیر بر مسیرهای انتقال درد در سیستم عصبی، شدت درد را کاهش می‌دهد و به‌ویژه در افرادی که درد مزمن آن‌ها با مسکن‌های معمول به‌خوبی کنترل نمی‌شود، می‌تواند مفید باشد. اثر این دارو معمولاً پس از چند هفته مصرف منظم ظاهر می‌شود و باید فقط تحت نظر پزشک مصرف شود.

به دلیل خطر کمتر عوارض جانبی احتمالی، مسکن ها ممکن است جایگزین طولانی مدتی برای NSAID ها باشند. با این حال، مسکن ها به اندازه داروهای ضد التهاب تسکین دهنده درد نیستند و همچنین التهاب را کاهش نمی دهند. توجه به این نکته مهم است که مسکن ها می توانند عوارض جانبی از خفیف تا شدید ایجاد کنند مانند :

  • تحریک پوست
  • تورم صورت
  • تورم اندام ها مانند مچ پا
  • مشکل در تنفس یا بلع

دارو های ضد التهاب غیراستروئیدی برای آرتروز

داروی آرتروزکلیات اهداف درمان آرتروز شامل موارد زیر هست :

  • کاهش التهاب
  • تسکین درد
  • کند کردن پیشرفت بیماری
  • ترمیم بافت آسیب دیده

داروهای آرتروز ضد التهاب غیر استروئیدی (NSAIDs) با کاهش التهاب به تسکین درد و جلوگیری از آسیب مفصل کمک می کنند. آنها به صورت خوراکی و موضعی قابل مصرف هستند. دارو های ضد التهاب OTC یکی از روش های خط اول درمان  برای آرتریت و آرتروز هستند، اگر اینها جواب ندهند، پزشک ممکن است NSAID های قوی تری را تجویز کند.

رایج ترین ها برای کمک به درمان آرتروز شامل :

  • ایبوپروفن
  • ناپروکسن
  • دیکلوفناک

چندین داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی تجویزی دیگر برای کمک به درمان استئوآرتریت تایید شده اند.

  • سلکوکسیب
  • ایندومتاسین
  • کتوپروفن
  • کتورولاک
  • مفنامیک اسید
  • ملوکسیکام
  • پیروکسیکام
  • سولینداک

عوارض جانبی دارو های آرتروز ضد التهاب غیراستروئیدی

مهم است که در مورد داروهای مصرفی  و بیماری زمینه ای که ممکن است داشته باشید را به پزشک بگویید. دارو های ضد التهاب ممکن است با برخی داروها تداخل داشته باشند یا شرایط سلامتی مانند بیماری کلیوی را بدتر کنند. در صورت نیاز طولانی مدت به داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی، باید سایر گزینه های درمان آرتروز نیز مد نظر قرار گیرد.

برای این داروها عوارض جانبی احتمالی وجود دارد. این عوارض ممکن است شامل علائم کوتاه مدت مانند اسهال، سردرد و تحریک معده تا عوارض مزمن و شدیدتر باشد. موارد در زیر ذکر شده است.

  • زخم معده
  • مشکلات کلیوی
  • حمله قلبی
  • نارسایی قلبی
  • سکته

دارو های موضعی

داروی آرتروزداروهای ضد درد موضعی انواع مختلفی دارند، مانند

  • پماد
  • کرم
  • ژل

آنها جایگزین یا مکمل داروهای خوراکی یا تزریقی هستند که برای کمک به درمان آرتروز استفاده می شوند. داروهای موضعی این امکان می دهند بدون اینکه دارو در سراسر سیستم بدن حرکت کند، یک منطقه خاص را هدف قرار دهید. داروهای موضعی بدون نسخه (OTC) و با نسخه در دسترس هستند. برخی از درمان های موضعی تسکین فوری و کوتاه مدت دارند، در حالی که برخی دیگر تسکین طولانی مدت تری دارند.

نمونه هایی از داروهای ضد درد موضعی برای استئوآرتریت ممکن است شامل موارد زیر باشد.

  1. کرم کپسایسین
  2. ژل دیکلوفناک سدیم
  3. متیل سالیسیلات و منتول
  4. ترولامین سالیسیلات

قبل از استفاده از درمان های موضعی برای آرتروز، مهم است که با پزشک متخصص صحبت کنید. درمان ممکن است به این بستگی داشته باشد که کدام قسمت بدن تحت تاثیر قرار گرفته است.

کورتون

داروی آرتروزکورتون یا کورتیکواستروئید نمونه دیگری از داروی آرتروز است، همچنین به عنوان استروئیدها شناخته می شوند، گاهی اوقات برای کمک به درمان استئوآرتریت شدید استفاده می شوند. اغلب به مفصل آسیب دیده تزریق می شوند تا به سرعت التهاب را کاهش دهند.

تزریق داخل مفصلی کورتون

یک درمان رایج برای درمان آرتروز زانو ، تزریق داخل مفصلی استروئید است. تزریق داخل مفصل کورتون علائم آرتروز زانو را بهبود می بخشد. مزایای چنین تزریقی در بهبود علائم ممکن است بیش از 16 هفته طول بکشد.

عوار ض کورتون

اگر کورتیکواستروئیدها برای درمان طولانی مدت استفاده شوند، ممکن است خطرات متعددی ایجاد کنند. برخی از عوارض جانبی در زیر آمده است.

  • بالا بردن سطح قند خون
  • فشار خون بالا
  • کبودی
  • عفونت
  • تغییرات بینایی، مانند تاری دید
  • زخم معده

برخی از داروهای کورتیکواستروئیدی که ممکن است برای کمک به درمان استئوآرتریت و بعنوان داروی آرتروز استفاده شوند

  • بتامتازون
  • کورتیزون
  • دگزامتازون
  • هیدروکورتیزون
  • پردنیزولون
  • تریامسینولون استونید

داروهای مخدر (اپیوئیدها) در آرتروز

داروی آرتروز

اپیوئیدها گروهی از داروهای مسکن قوی هستند که با اثر بر سیستم عصبی مرکزی، احساس درد ناشی از آرتروز را کاهش می‌دهند؛ اما برخلاف داروهای ضدالتهاب، باعث کاهش التهاب مفصل یا ترمیم غضروف آسیب‌دیده نمی‌شوند. این داروها معمولاً برای دردهای شدید و کوتاه‌مدت یا در بیمارانی که سایر روش‌های درمانی مؤثر نبوده‌اند، با نظر پزشک تجویز می‌شوند.

اپیوئیدهای مورد استفاده برای کنترل درد آرتروز

  • ترامادول (Tramadol)
  • کدئین (Codeine)
  • هیدروکودون (Hydrocodone)
  • اکسی‌کودون (Oxycodone)

برخی از ویژگی‌ها و نکات مهم درباره اپیوئیدها:

  • کاهش درد شدید: اپیوئیدها می‌توانند دردهای شدید ناشی از آرتروز را برای مدت کوتاه کاهش دهند.
  • عدم تأثیر بر التهاب: این داروها التهاب مفصل را کاهش نمی‌دهند و باعث بهبود آسیب غضروفی نمی‌شوند.
  • خطر وابستگی و عادت: مصرف طولانی‌مدت یا بدون نظارت پزشک می‌تواند باعث وابستگی، افزایش نیاز به دارو و بروز عوارض شود.
  • عوارض آرام‌بخشی: خواب‌آلودگی، کاهش تمرکز و کند شدن واکنش‌ها از عوارض احتمالی آن‌ها است.
  • اختلال در تعادل: مصرف اپیوئیدها ممکن است تعادل فرد را کاهش داده و خطر زمین خوردن، به‌ویژه در سالمندان و افراد دارای مشکلات حرکتی، افزایش دهد.
  • مصرف با احتیاط: در صورت تجویز، معمولاً باید با کمترین دوز مؤثر و برای کوتاه‌ترین مدت ممکن استفاده شوند.

در درمان آرتروز، اپیوئیدها معمولاً انتخاب اول نیستند و بیشتر زمانی مطرح می‌شوند که روش‌هایی مانند ورزش درمانی، اصلاح سبک زندگی، داروهای ضدالتهاب یا سایر درمان‌های کم‌خطرتر نتوانند درد را کنترل کنند.

مکمل‌های مورد استفاده برای آرتروز

داروی آرتروزعلاوه بر داروهای رایج، برخی مکمل‌های غذایی نیز برای کمک به سلامت مفاصل و کاهش علائم آرتروز مورد استفاده قرار می‌گیرند. با این حال، شواهد علمی درباره اثربخشی بسیاری از این مکمل‌ها قطعی نیست و تأثیر آن‌ها در افراد مختلف متفاوت است. مکمل‌ها معمولاً به عنوان درمان کمکی در کنار ورزش درمانی، اصلاح سبک زندگی و درمان‌های اصلی آرتروز در نظر گرفته می‌شوند.

برخی از مکمل‌های مورد استفاده در آرتروز عبارت‌اند از:

  • گلوکزامین (Glucosamine): ماده‌ای است که به‌طور طبیعی در ساختار غضروف وجود دارد. برخی افراد از مکمل گلوکزامین برای کاهش درد و بهبود عملکرد مفصل استفاده می‌کنند، اما نتایج مطالعات درباره میزان اثربخشی آن متفاوت است.
  • کندرویتین سولفات (Chondroitin Sulfate): یکی از اجزای طبیعی غضروف است که به‌عنوان مکمل برای حمایت از سلامت مفصل و کاهش علائم آرتروز مصرف می‌شود.
  • اسیدهای چرب امگا ۳ (Omega-3): موجود در روغن ماهی، به دلیل خواص ضدالتهابی مورد توجه قرار گرفته‌اند و ممکن است در برخی افراد به کاهش التهاب عمومی بدن کمک کنند.
  • زردچوبه و کورکومین (Curcumin): کورکومین موجود در زردچوبه دارای خواص آنتی‌اکسیدانی و ضدالتهابی است و ممکن است در کاهش برخی علائم دردناک آرتروز نقش داشته باشد.

مکمل‌ها جایگزین درمان‌های اصلی آرتروز نیستند و پیش از مصرف آن‌ها، به‌خصوص در افراد دارای بیماری‌های زمینه‌ای یا مصرف‌کنندگان داروهای رقیق‌کننده خون، بهتر است با پزشک مشورت شود.

ویتامین‌ های مؤثر در آرتروز

 ویتامینبرخی ویتامین‌ها به دلیل نقش آن‌ها در سلامت استخوان، غضروف و عملکرد سیستم ایمنی، در ارتباط با بیماری‌های مفصلی از جمله آرتروز مورد بررسی قرار گرفته‌اند. با وجود اهمیت این ویتامین‌ها، مصرف مکمل تنها در صورت وجود کمبود یا نیاز مشخص می‌تواند مفید باشد و مصرف خودسرانه دوزهای بالا توصیه نمی‌شود.

ویتامین‌های مورد توجه در آرتروز عبارت‌اند از:

  • ویتامین D: برای حفظ سلامت استخوان‌ها و عملکرد مناسب عضلات ضروری است. کمبود ویتامین D ممکن است با افزایش مشکلات اسکلتی و دردهای عضلانی همراه باشد.
  • ویتامین K: در سلامت استخوان‌ها نقش دارد و برخی شواهد نشان می‌دهد که در فرآیندهای مرتبط با غضروف و بافت‌های مفصلی نیز اهمیت دارد.
  • ویتامین C: به دلیل نقش در ساخت کلاژن، برای سلامت بافت‌های بدن از جمله غضروف اهمیت دارد.
  • ویتامین E و ویتامین A: به دلیل خواص آنتی‌اکسیدانی مورد مطالعه قرار گرفته‌اند.

در بین این ویتامین‌ها، اصلاح کمبود ویتامین D و K در افراد دارای کمبود می‌تواند برای سلامت استخوان و مفاصل مفید باشد، اما شواهد کافی برای اینکه مصرف دوز بالای ویتامین‌ها بتواند آرتروز را درمان یا از پیشرفت آن جلوگیری کند، وجود ندارد.

بهترین درمان آرتروزداروی آرتروز

بهترین درمان آرتروز برای همه افراد یکسان نیست و به عواملی مانند شدت بیماری، مفصل درگیر، سن، وزن، میزان درد، محدودیت حرکتی و بیماری‌های زمینه‌ای بستگی دارد. هدف اصلی درمان آرتروز، کاهش درد، بهبود عملکرد مفصل، حفظ توانایی انجام فعالیت‌های روزمره و جلوگیری از تشدید علائم است.

روش‌های مؤثر در درمان آرتروز شامل موارد زیر است:

  • کاهش وزن در افراد دارای اضافه وزن: کاهش فشار وارد بر مفاصل، به‌ویژه زانو و لگن، می‌تواند درد را کاهش داده و عملکرد مفصل را بهبود دهد.
  • ورزش درمانی و فیزیوتراپی: ورزش درمانی و تقویت عضلات اطراف مفصل، افزایش انعطاف‌پذیری و بهبود الگوی حرکتی از مهم‌ترین بخش‌های درمان آرتروز است.
  • داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs): مانند ایبوپروفن، ناپروکسن و دیکلوفناک که می‌توانند به کاهش درد و التهاب کمک کنند.
  • استامینوفن: در برخی افراد برای کنترل دردهای خفیف تا متوسط استفاده می‌شود.
  • داروهای موضعی و تزریقی: مانند ژل‌های ضدالتهاب یا تزریق داخل مفصل که در برخی بیماران برای کاهش علائم کاربرد دارند.
  • اصلاح فعالیت‌های روزمره: کاهش فشارهای مکرر روی مفصل، اصلاح وضعیت بدن و استفاده از وسایل کمکی در صورت نیاز.

بهترین قرص و داروی آرتروز چیست؟

بهترین داروی آرتروز به شدت درد، میزان التهاب، مفصل درگیر و شرایط عمومی فرد بستگی دارد. معمولاً درمان دارویی به‌صورت مرحله‌ای انتخاب می‌شود:

  • درد خفیف آرتروز: در برخی افراد، استامینوفن یا داروهای موضعی مانند ژل‌های ضدالتهاب می‌توانند به کاهش درد کمک کنند.
  • درد متوسط همراه با التهاب: داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن، ناپروکسن یا دیکلوفناک ممکن است برای کاهش درد و التهاب تجویز شوند.
  • درد شدید یا دردهای مزمن که با درمان‌های معمول کنترل نمی‌شوند: ممکن است داروهایی مانند دولوکستین یا در شرایط خاص داروهای قوی‌تر تحت نظر پزشک استفاده شوند.
  • تشدید درد و التهاب مفصل: در برخی بیماران، تزریق داخل مفصل مانند کورتیکواستروئید می‌تواند برای کاهش موقت علائم مورد استفاده قرار گیرد.

انتخاب داروی مناسب باید توسط پزشک و بر اساس شرایط هر بیمار انجام شود؛ زیرا عواملی مانند سن، بیماری‌های قلبی، کلیوی، مشکلات معده و داروهای مصرفی می‌توانند در انتخاب دارو مؤثر باشند

متخصص زانو با توجه به شرایط هر بیمار ممکن است ترکیبی از درمان‌های دارویی، ورزش درمانی، فیزیوتراپی و سایر روش‌های درمان بدون جراحی را پیشنهاد کند.

سوالات متداول در مورد داروی آرتروز

قوی‌ترین داروی آرتروز چیست؟

قوی‌ترین دارو همیشه بهترین انتخاب برای آرتروز نیست. انتخاب دارو به شدت درد، میزان التهاب، مفصل درگیر و شرایط سلامت فرد بستگی دارد. معمولاً درمان با گزینه‌های کم‌خطرتر شروع می‌شود و در صورت کنترل نشدن علائم، پزشک ممکن است داروهای قوی‌تر را در نظر بگیرد. برای مثال، داروهای ضدالتهاب مانند ناپروکسن یا در برخی موارد داروهای کنترل‌کننده درد مزمن مانند دولوکستین ممکن است برای بعضی بیماران تجویز شوند.

برای درد شدید آرتروز چه دارویی بهتر است؟

در درد شدید آرتروز، درمان به علت درد و شرایط بیمار بستگی دارد. پزشک ممکن است از داروهای ضدالتهاب مانند دیکلوفناک، داروهای کنترل‌کننده درد مزمن مانند دولوکستین، یا در برخی شرایط تزریق داخل مفصل مانند کورتون استفاده کند. در موارد خاص و محدود، داروهای قوی‌تر مانند ترامادول نیز ممکن است تحت نظر پزشک تجویز شوند.

سخن پایانی

انتخاب بهترین دارو یا روش درمانی برای آرتروز به علت بیماری، شدت علائم و شرایط فردی بیمار بستگی دارد. داروها می‌توانند به کاهش درد و کنترل علائم کمک کنند، اما معمولاً در کنار روش‌هایی مانند ورزش درمانی، اصلاح سبک زندگی و کنترل وزن بهترین نتیجه را ایجاد می‌کنند.

پاسخ افراد به داروهای مختلف یکسان نیست؛ بنابراین برای انتخاب درمان مناسب باید عواملی مانند سن، بیماری‌های همراه، میزان فعالیت و اهداف درمانی فرد در نظر گرفته شود. مشورت با پزشک یا متخصص زانو کمک می‌کند مناسب‌ترین برنامه درمانی برای کنترل آرتروز انتخاب شود.

دکتر اسماعیل نوریمشاهده نوشته ها

Avatar for دکتر اسماعیل نوری

دانش آموخته دوره تخصص طب فیزیکی و توانبخشی در دانشگاه علوم پزشکی ایران، با 18 سال تجربه بالینی و مطب

بدون نظر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *